İran yönetimi, ABD’nin dolaylı diplomatik kanallar üzerinden sunduğu ateşkes teklifine sert bir yanıt verdi. İran basınına yansıyan ve üst düzey kaynaklara dayandırılan bilgilere göre, teklif Tahran tarafından “aşırı” bulunarak mevcut haliyle kabul edilemez olarak değerlendirildi.
Teklifin Pakistan aracılığıyla iletildiği belirtilirken, İranlı yetkililer savaşın sona ermesi konusunda inisiyatifin tamamen kendilerinde olması gerektiğini vurguladı. Yapılan açıklamalarda, “İran yalnızca kendi koşulları karşılandığında ve kendi belirlediği zaman savaşı sonlandırır” ifadesi öne çıktı.
Tahran, özellikle Donald Trump yönetiminin sürecin zamanlamasını belirleme girişimlerine karşı çıkarak, bu yaklaşımı egemenlik ihlali olarak değerlendirdi. İranlı yetkililer, saldırılar ve hedefli operasyonlar durmadan herhangi bir müzakere zemininin oluşmayacağını net şekilde ortaya koydu.
İran’ın öncelikli talepleri arasında askeri operasyonların tamamen durdurulması, bölgedeki müttefik unsurlara yönelik saldırıların sona erdirilmesi ve savaş sonrası sürece ilişkin somut güvenlik garantilerinin verilmesi yer alıyor. Ayrıca Tahran yönetimi, savaşın yol açtığı zararlar için tazminat talebini de gündemde tutuyor.
Bu çerçevede Mücteba Hamaney tarafından yapılan açıklamalarda, tazminat talebinden geri adım atılmayacağı mesajı verilmişti. Bu durum, müzakerelerin yalnızca askeri değil, aynı zamanda ekonomik ve hukuki bir boyut taşıdığını gösteriyor.
İran’ın dikkat çeken bir diğer talebi ise Hürmüz Boğazı üzerindeki egemenlik haklarının açık şekilde tanınması oldu. Küresel enerji ticareti açısından kritik öneme sahip bu geçiş hattı, mevcut krizin en hassas başlıklarından biri olmayı sürdürüyor.
Uzmanlara göre Tahran’ın bu sert pozisyonu, klasik bir müzakere taktiğinin ötesinde, sahadaki askeri ve stratejik dengeyi diplomasi masasına taşıma çabası olarak okunmalı. İran, yalnızca ateşkesi değil; savaş sonrası düzenin kurallarını da şekillendirmek istiyor.
Son tablo net: Taraflar masaya yaklaşsa da, şartlar henüz ortak bir zeminde buluşmuş değil.
Ve bu denklemde barış, hâlâ en zor müzakere başlığı olmaya devam ediyor.
