Maksut Konyar yazdı...
Modern uluslararası sistemde güç dengeleri, yalnızca askeri ve ekonomik kapasiteyle değil; aynı zamanda kültürel, ideolojik ve epistemik araçlarla kurulan çok katmanlı hegemonya ilişkileri üzerinden şekillenmektedir. Bu bağlamda küresel hegemonya, ulus-devletlerin yalnızca sınırlarını değil, aynı zamanda kimliklerini, toplumsal hafızalarını ve gelecek tasavvurlarını da dönüştürmeye yönelik bir etki alanı üretmektedir. Türkiye’nin tarihsel tecrübesi ise bu tür tahakküm girişimlerine karşı kolektif direncin en çarpıcı örneklerinden biridir.
Çanakkale Savaşı ve Kurtuluş Savaşı süreçlerinde ortaya konulan direniş, yalnızca askeri bir başarı değil; farklı etnik, kültürel ve inançsal unsurların ortak bir kader etrafında kenetlenmesinin tarihsel bir tezahürüdür. Bu mücadele, Kürt’üyle Türk’üyle, Anadolu’nun tüm unsurlarının, emperyalist işgale karşı insanüstü bir fedakârlıkla ortaya koyduğu müşterek bir iradenin ürünüdür. Bu irade neticesinde kurulan Türkiye Cumhuriyeti, sadece bir siyasi yapı değil, aynı zamanda ortak bir hafızanın ve gelecek idealinin kurumsallaşmış hâlidir.
Cumhuriyetin kurucu vizyonu, Başöğretmen Gazi Mustafa Kemal Atatürk tarafından ifade edilen “muasır medeniyetler seviyesinin üzerine çıkma” hedefiyle, evrensel normlara dayalı bir toplumsal düzeni esas almıştır. Bu hedef, günümüzde yalnızca kalkınma göstergeleriyle değil; hukukun üstünlüğü, demokratik katılım, insan hakları ve çoğulculuk gibi evrensel ilkeler üzerinden yeniden değerlendirilmelidir.
Türkiye’nin en büyük gücü, tarihsel olarak kök salmış olan birlikte yaşama kültürü ve toplumsal dayanışma kapasitesidir. Farklı kimliklerin eşit yurttaşlık temelinde bir arada var olabilmesi, yalnızca bir sosyolojik gerçeklik değil; aynı zamanda stratejik bir avantajdır. Bu bağlamda çoğulculuk, bir zafiyet değil; aksine küresel hegemonya karşısında toplumsal direnci güçlendiren temel bir unsurdur.
Ancak küresel ölçekte artan jeopolitik rekabet ve bölgesel kırılganlıklar, iç toplumsal dokuların manipülasyona açık hâle gelmesine neden olabilmektedir. Kimlikler üzerinden yürütülen ayrıştırıcı söylemler, kısa vadeli siyasi kazanımlar uğruna toplumsal bütünlüğü zedeleyebilmektedir. Oysa tarihsel tecrübe göstermektedir ki; etnik, mezhepsel ya da kültürel farklılıkların çatışma unsuru hâline getirilmesi, yalnızca dış müdahalelere zemin hazırlayan bir zayıflık üretir.
Bu noktada, toplumsal birlikteliğin korunması, hamasi söylemlerden ziyade akılcı, kapsayıcı ve etik bir siyasal dilin inşasını gerektirir. Irkçılık ve ayrımcılık, yalnızca ahlaki açıdan değil, aynı zamanda stratejik olarak da sürdürülebilir değildir. Toplumların uzun vadeli istikrarı, kapsayıcı vatandaşlık anlayışı ve adalet duygusunun güçlendirilmesiyle mümkündür.
Türkiye’nin geleceği, tarihsel mirasını romantize eden bir nostaljiden ziyade, bu mirası evrensel değerlerle harmanlayabilen bir vizyonla şekillenmelidir. Bu vizyon, hem küresel hegemonya karşısında bağımsız bir duruşu hem de uluslararası sistemle dengeli ve rasyonel bir entegrasyonu gerektirir.
Bu çerçevede, başta 18 Mart Çanakkale zaferi olmak üzere, tüm şehit ve gazilerimizi anmak; yalnızca bir hatırlama eylemi değil, aynı zamanda ortak değerler etrafında yeniden düşünme ve sorumluluk alma çağrısıdır. Onların mirası, ayrışma değil; birlik, adalet ve özgürlük temelinde yükselen bir toplumsal düzen idealidir.
Sonuç olarak, Türkiye’nin küresel hegemonya karşısındaki en güçlü savunma hattı; askeri kapasitesinden önce, toplumsal bütünlüğü, demokratik meşruiyeti ve tarihsel bilinçle beslenen ortak geleceğe olan inancıdır. Bu inanç korunduğu sürece, hiçbir dış müdahale ya da iç ayrışma girişimi kalıcı bir sonuç doğuramayacaktır.
Bu vesileyle iki gün sonra idrak edeceğimiz Mübarek Ramazan Bayramınızı kutlar, her türlü çatışma ve savaşların son bulduğu huzur ve barış içerisinde yaşanacak adil bir dünya dileğiyle hepinize sağlık, mutluluk ve esenlikler dilerim.
